ORTADOĞUNEWS – 1986 ve 1989 arasında muhalif Kürt örgütleri ve destekçilerine karşı yürütülen Enfal Harekâtı, özellikle 1988 yılında zirveye ulaştı. Kara operasyonları, havadan bombalamalar, yerleşkelerin sistematik bir şekilde yıkılması, toplu zorunlu göçler, idam mangaları ve kimyasal silah kullanılarak yapılan Enfal Harekâtı sırasında Kürt kaynaklara göre 182 bin kişi kayboldu. Bağımsız kaynaklara göre ise bu rakam 100 ile 150 bin arasında. Sekiz aşamada gerçekleştirilen harekât tamamlandığında, on binlerce kişi kaybedildi, 5 bin köy yerle bir edildi ve en az 1 milyon insan yerinden edildi, bin 800 okul, 300 hastane, 3 bine yakın cami ve 27 kilise yıkıldı.

Enfal'in en büyük halkası olan Halepçe Katliamının fotoğrafları müzede sergileniyor

       Halepçe katliamının izleri, Halepçe'deki müzede toplandı    (Foto: Ortadoğu News)                                         

Barzaniler'den 8 bin kayıp

Enfal’den önce Irak Kürdistan Demokrat Parti Lideri Mesut Barzani’nin aşiretinden de 8 bin erkek kaybedildi. Barzani aşiretine yönelik özel operasyonun başlangıç tarihi 31 Temmuz 1984’tü. Olayın yıldönümünde Ortadoğunews’e konuşan Şehit ve Enfal Bakan Yardımcısı Berevan Hamdi, Enfal’in kurban sayısının 182 bin civarında olduğunu söyledi. Kayıpların büyük bölümünün Irak’ın güneyinde toplu mezarlara gömüldüğünü vurgulayan Hamdi, “182 bin insan bu sürecin kurbanı oldu. Bu süreçte 4 bin 500 köy harabeye döndü. Bu köylerde yaşayan insanların bir bölümü Türkiye ve İran’a sığındı, diğer bir bölümüyse, kaçamadıkları için Irak ordusunun eline düştü ve bilinmeyen bölgelere götürüldüler. Onlara ne olduğunu şu ana kadar bilmiyoruz. Bu insanların yani kaderi belli olmayan insanların bazıları Irak özgürlüğüne kavuştuktan sonra yani 2003’ten sonra Busaya, Arar, Samawa, Necef ve diğer bazı bölgelerdeki toplu mezarlarda bulundu. Cesetlerin bulunması için başlatan süreç devam ediyor. Güney Irak’taki toplu mezarlarda şimdiye kadar 2 bin 661 kişinin cesetleri bulundu” dedi.  

“Kürt Gençleri Kimyasal Deneylerde Kullanıldı”

Bazı Kürt gençlerinin kimyasal deneylerde kullanıldığını iddia eden Hamdi, “1983’te Barzanilere yönelik soykırım oldu. Erkekleri kadınlardan ayrılarak belli olmayan bir yere götürdüler. Onların cesetleri de toplu mezarlardadır. Feyli Kürtlerine yönelik 1970’lerin sonu, 1980’lerin başında katliam yaşandı.  Feylilerin bir kısmı İdam edildi. Özellikle gençlerin cesetlerinin üzerinde kimyasal testler yaptılar” diye konuştu.

“Enfal Uluslararası Yargıya Taşınmalı”

Enfal’in uluslararası yargıya taşınması gerektiğini savunan Hamdi, Irak’a, suçların işlendiği dönemde, yardım eden ülkeler nedeniyle bunun zor olduğunu söyledi. Hamdi “1988’de bu suçlar işlenirken, bazı devletler Irak’a yardım ettiler. Mesela Halepçe’nin kimyasal silahlarla bombalanmasının delillerinin yayınlanmasını zorlaştırıldı. Bunu İran yayınladı. Bu birincisi. İkincisi ise Irak uluslararası mahkemelere üye olmadığı için bu dosyayı uluslararası mahkemeye teslim edemiyoruz. Enfal, UCM kurulmadan önce olmuştu. Bu nedenle, mahkeme 2001'den önceki dosyaları kabul etmiyor. Eğer Irak yardım etmezse, yeni Irak'ın bu soykırımdan sonra kurulduğunu söylemezse, Kürtler tek başına dünyayı bu suçun gerçekliğine ikna edemez. Irak Ulusal Mahkemesinde bu dosyanın soykırım olduğunu itiraf etti. Irak hükümetinin Irak’ın itibarını, vatandaşlarını ve korumak için bu suçu tanımlaması lazım. Maalesef, Irak bu konuda zayıf adımlar atıyor” şeklinde konuştu.

75 Ceset Bulundu

Barzanilere yönelik operasyonun yıl dönümde konuşan IKBY Başkanı Neçirvan Barzani, son bir haftada Nugre Selman bölgesinde 75 kişinin daha cesedinin bulunduğunu söyledi. Barzani, kaybedilen 8 bin Barzani aşireti mensubundan sadece 596’sının cesedinin bulunduğunu ifade etti.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.